ഉള്ളി പൊളിക്കുമ്പോൾ: ജോർദാൻ താഴ്വരയിൽ നിന്ന് ഞാൻ പഠിച്ച പ്രശ്നപരിഹാര പാഠം
ലേഖകൻ: മാണി സ്കറിയ, പിഎച്ച്ഡി
1984-ൽ, പർഡ്യൂ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് സസ്യരോഗശാസ്ത്രത്തിൽ (Plant Pathology) ഞാൻ പിഎച്ച്.ഡി. പൂർത്തിയാക്കിയതേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ഏതാനും ആഴ്ചകൾക്കുശേഷം, ഹാഷിമൈറ്റ് കിങ്ഡം ഓഫ് ജോർദാനിൽ ഞാൻ വിമാനമിറങ്ങി — ഹുസൈൻ രാജാവ് തിരുമനസ്സിന്റെ വിവേകപൂർണ്ണവും സുസ്ഥിരവുമായ ഭരണത്തിൻ കീഴിലുള്ള ഒരു പുരാതന ദേശം. വാഷിംഗ്ടൺ സ്റ്റേറ്റ് സർവകലാശാലയുമായുള്ള ഒരു യു.എസ്. സ്റ്റേറ്റ് ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് കരാറിലൂടെ അവിടെ നിയോഗിക്കപ്പെട്ട ഒരു യുഎസ്എഐഡി (USAID) വിദഗ്ദ്ധസംഘത്തിന്റെ ഭാഗമായി ഞാൻ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ഞങ്ങളുടെ ദൗത്യം: ജോർദാൻ വാലി അഗ്രികൾച്ചറൽ സർവീസസ് പ്രോജക്ടിനെ പിന്തുണയ്ക്കുക.
ഞാൻ ചെറുപ്പമായിരുന്നു, ഊർജ്ജസ്വലനായിരുന്നു, പുതുതായി നേടിയ അക്കാദമിക ജ്ഞാനവുമായി സജ്ജനായിരുന്നു. സിട്രസ് മെച്ചപ്പെടുത്തലായിരുന്നു എന്റെ പ്രത്യേക ചുമതല; ജോർദാനിയൻ കൃഷി മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള, ജോർദാൻ താഴ്വരയിലെ ദെറേല കാർഷിക കേന്ദ്രത്തിലായിരുന്നു എന്റെ നിയമനം. മന്ത്രാലയത്തിനുള്ളിലായിരുന്നു ഞങ്ങളുടെ ഓഫീസെങ്കിലും, അമേരിക്കൻ ശാസ്ത്രജ്ഞരായ ഞങ്ങൾ കർശനമായും യുഎസ്എഐഡി ചീഫ് ഓഫ് പാർട്ടിക്കും വാഷിംഗ്ടൺ സ്റ്റേറ്റ് സർവകലാശാലയുടെ പ്രോജക്ട് ടീമിനുമാണ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരുന്നത്.
അങ്ങനെയിരിക്കെ, ഒരു ദിവസം, ഒരൊറ്റ കുറിപ്പിലൂടെ എല്ലാം മാറിമറിഞ്ഞു.
കൃഷിമന്ത്രി ഒരു സന്ദേശം അയച്ചിരുന്നു — ഒരു ദേശീയ പ്രശ്നം അന്വേഷിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് എന്റെ സഹായം വേണം. ശുദ്ധമായ വിത്തുപദ്ധതികൾക്ക് പേരുകേട്ട നെതർലൻഡ്സിൽ നിന്ന് ജോർദാൻ വിത്തുരുളക്കിഴങ്ങ് ഇറക്കുമതി ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാൽ നേരത്തെ നട്ട കർഷകർ, വിത്തുകിഴങ്ങുകൾ മണ്ണിൽ ചീഞ്ഞഴുകുന്നതായി പരാതിപ്പെടാൻ തുടങ്ങി. ദുർഗന്ധം അസഹ്യമായിരുന്നു; നഷ്ടം വ്യാപകവും. എന്റെ പേരിനൊപ്പം “പ്ലാന്റ് പാത്തോളജിസ്റ്റ്, യുഎസ്എഐഡി, അമേരിക്ക” എന്ന് കണ്ടപ്പോൾ, ഉത്തരങ്ങൾ എന്റെ പക്കലുണ്ടെന്ന് മന്ത്രി അനുമാനിച്ചു.
പക്ഷേ എന്റെ പക്കൽ ഉത്തരങ്ങളുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഉരുളക്കിഴങ്ങ് രോഗങ്ങളിൽ എനിക്ക് പരിശീലനം ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. എനിക്ക് ഭയമായിരുന്നു — പരാജയപ്പെടുമോ എന്ന ഭയം, തെറ്റായ തീരുമാനമെടുക്കുമോ എന്ന ഭയം, എനിക്ക് മനസ്സിലാകാത്ത ഒരു കാര്യത്തിന് പഴി കേൾക്കേണ്ടിവരുമോ എന്ന ഭയം. അത് എന്റെ ചുമതലകളുടെ ഭാഗമായിരുന്നില്ല. വിനയപൂർവം ഒഴിഞ്ഞുമാറുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ഞാൻ ആലോചിച്ചു.
“ഉരുളക്കിഴങ്ങിനെക്കുറിച്ച് എനിക്കറിയാവുന്ന ഒരേയൊരു കാര്യം ഫ്രഞ്ച് ഫ്രൈസ് കഴിക്കാനാണ്” എന്ന് ജോർദാനിയൻ സഹപ്രവർത്തകരോട് ഞാൻ പരിഭ്രമത്തോടെ ഒരു തമാശ പോലും പറഞ്ഞു. ആ പരാമർശം മന്ത്രിയുടെ ചെവിയിലെത്തി; അദ്ദേഹത്തിന് അത് രസിച്ചില്ല. പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയ ഒരു സന്ദേശത്തിലൂടെ, ഞാനൊരിക്കലും മറക്കാത്ത വാക്കുകളിൽ അദ്ദേഹം പ്രതികരിച്ചു:
“ഇതൊരു രാജ്യമാണ്. ഒരു മന്ത്രി നിങ്ങളോട് എന്തെങ്കിലും ചെയ്യാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടാൽ, നിങ്ങൾ അത് ചെയ്യുക.”
അത് എന്നെ വിനയാന്വിതനാക്കിയ ഒരു നിമിഷമായിരുന്നു. ഞാൻ ഉടനെ മറുപടി നൽകി, “ശരി സർ. ഉടനടി.”
മനസ്സില്ലാമനസ്സോടെയാണെങ്കിലും, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ജിജ്ഞാസയോടെ ഞാൻ ലളിതമായ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാൻ തുടങ്ങി.
മൃദുചീയലിന് (soft rot) കാരണമാകുന്നതായി അറിയപ്പെടുന്ന എർവിനിയ (Erwinia) പോലുള്ള ബാക്ടീരിയൽ രോഗങ്ങൾക്കായുള്ള അത്യാധുനിക ലാബുകളോ നൂതന രോഗനിർണയ സംവിധാനങ്ങളോ എനിക്ക് ലഭ്യമായിരുന്നില്ല. ഞാനൊരു ബാക്ടീരിയോളജിസ്റ്റ് ആയിരുന്നില്ല. പക്ഷേ, കയ്യിലുള്ളതുകൊണ്ട് എനിക്ക് കഴിയുന്നത് ഞാൻ ചെയ്തു. വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നും വിവിധ ചരക്കുകളിൽ നിന്നും ഞാൻ ഉരുളക്കിഴങ്ങ് സാമ്പിളുകൾ ശേഖരിച്ചു. എന്റെ കണ്ണുകളും കൈകളും മൂക്കും ഒരു കത്തിയും ഞാൻ ഉപയോഗിച്ചു. ഉപരിതലം നോക്കി, കിഴങ്ങുകൾ മണത്തുനോക്കി, അവയുടെ ഉറപ്പ് തൊട്ടറിഞ്ഞു, മുറിച്ചുനോക്കി. ഒന്നും അസാധാരണമായി തോന്നിയില്ല. നടാത്ത വിത്തുകിഴങ്ങുകളിൽ ചീയലിന്റെ ഒരു ലക്ഷണവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.
മാധ്യമങ്ങളിൽ (media) ബാക്ടീരിയയെ വളർത്താൻ ഞാൻ ശ്രമിച്ചു, പക്ഷേ അർത്ഥവത്തായ ഫലങ്ങളൊന്നും ലഭിച്ചില്ല. ലഭിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ പോലും, നാട്ടിൽ നിന്നുള്ള വിദഗ്ദ്ധ പിന്തുണയില്ലാതെ ഞാൻ കാണുന്നതെന്താണെന്ന് ശരിയായി തിരിച്ചറിയാൻ എനിക്ക് കഴിയുമായിരുന്നില്ല.
അതിനാൽ ഞാൻ എന്റെ സമീപനം മാറ്റി. പാഠപുസ്തകത്തിലെ ഒരു രോഗം നിർണ്ണയിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന സസ്യരോഗശാസ്ത്രജ്ഞനെപ്പോലെ ചിന്തിക്കുന്നത് ഞാൻ നിർത്തി. ജിജ്ഞാസയുള്ള ഒരു പഠിതാവിനെപ്പോലെ ചിന്തിക്കാൻ തുടങ്ങി.
ഞാൻ ചോദിച്ചു:
വിത്ത് എപ്പോഴാണ് എത്തിയത്?
അത് എവിടെയാണ് സൂക്ഷിച്ചിരുന്നത്?
ഉരുളക്കിഴങ്ങ് എപ്പോഴാണ് നട്ടത്?
ആർക്കാണ് പ്രശ്നമുണ്ടായത് — ആർക്കാണ് ഉണ്ടാകാതിരുന്നത്?
ആ അവസാന ചോദ്യം എല്ലാം മാറ്റിമറിച്ചു.
ശുപാർശ ചെയ്യപ്പെട്ട നടീൽ കാലത്തിനു മുമ്പ്, വളരെ നേരത്തെ നട്ട കർഷകർക്ക് മാത്രമാണ് ചീയൽ അനുഭവപ്പെട്ടതെന്ന് ഞാൻ കണ്ടെത്തി. പരമ്പരാഗത അറിവ് പിന്തുടർന്ന് പിന്നീട് നട്ടവർക്ക് ഒരു പ്രശ്നവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒന്നുപോലും. ഈ പരസ്പരബന്ധം ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നു.
ഞാൻ പാരിസ്ഥിതിക സാഹചര്യങ്ങൾ പഠിക്കാൻ തുടങ്ങി. ജോർദാൻ താഴ്വര സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏറെ താഴെയാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്; അവിടെ താപനില 45°C (113°F) വരെ ഉയരാം. എന്നാൽ മണ്ണിന്റെ താപനില അതിലും കൂടാം. നേരത്തെ നട്ട കിഴങ്ങുകളിൽ ചിലത് അണുബാധ മൂലമല്ല ചീഞ്ഞതെന്ന് ഞാൻ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. അവ മണ്ണിനുള്ളിൽ വെന്തുപോയതാണ്. ചുരുക്കത്തിൽ, മണ്ണിനടിയിൽ നമുക്ക് “ചുട്ട ഉരുളക്കിഴങ്ങുകൾ” ആയിരുന്നു കിട്ടിയത്. അവ ജീർണ്ണിച്ചപ്പോൾ, മൃദുചീയലിന്റെ സവിശേഷമായ ദുർഗന്ധം പുറപ്പെടുവിച്ചു.
അതൊരു രോഗപ്രശ്നമായിരുന്നില്ല. സമയത്തിന്റെ പ്രശ്നമായിരുന്നു. ചൂടിന്റെ പ്രശ്നം. വിളയുടെ ജീവശാസ്ത്രവും നേരത്തെ വിളവെടുക്കാനുള്ള അതിമോഹവും തമ്മിലുള്ള പൊരുത്തക്കേട്.
വിരോധാഭാസം എന്താണെന്നോ? ഡച്ച് വിത്ത് പ്രതീക്ഷിച്ചതുപോലെ തന്നെ ശുദ്ധമായിരുന്നു. പ്രശ്നം കിഴങ്ങുകളിലായിരുന്നില്ല — നടീൽ കലണ്ടറിലായിരുന്നു.
സങ്കീർണ്ണമായ ഒരു ശാസ്ത്രീയ പ്രഹേളികയായി തോന്നിയത് അടിസ്ഥാന ചോദ്യങ്ങളിലൂടെ ചുരുളഴിഞ്ഞു. അത്യാധുനിക ലാബില്ല. ഇറക്കുമതി ചെയ്ത പരിശോധനകളില്ല. ശ്രദ്ധയും സ്ഥിരതയും വിനയവും മാത്രം.
ഈ അനുഭവം എന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പാഠങ്ങളിലൊന്ന് എനിക്ക് നൽകി:
സങ്കീർണ്ണമായ മിക്ക പ്രശ്നങ്ങളും ലളിതവും കേന്ദ്രീകൃതവുമായ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചുകൊണ്ട് — ഓരോ പാളിയായി — പരിഹരിക്കാനാകും. ഒരു ഉള്ളി പൊളിക്കുന്നതുപോലെ.
അന്നുമുതൽ ഈ പാഠം ഞാൻ എന്നോടൊപ്പം കൊണ്ടുനടന്നിട്ടുണ്ട് — ഒരു സിട്രസ് രോഗശാസ്ത്രജ്ഞനായും, സർവകലാശാലാ അധ്യാപകനായും, ഒരു സ്റ്റാർട്ടപ്പ് സ്ഥാപകനായും, ഒരു ബിസിനസ് നേതാവായുമുള്ള എന്റെ വർഷങ്ങളിലേക്ക്. ഒരു ലബോറട്ടറിയിലായാലും ബോർഡ് റൂമിലായാലും, ജോർദാൻ താഴ്വരയിലെ ആ നിമിഷം ഞാൻ ഓർക്കുന്നു. ആ ഭയം ഞാൻ ഓർക്കുന്നു. ആ ചുട്ട ഉരുളക്കിഴങ്ങുകൾ ഞാൻ ഓർക്കുന്നു. ആ വെല്ലുവിളിയിൽ ഒളിഞ്ഞിരുന്ന അനുഗ്രഹവും ഞാൻ ഓർക്കുന്നു.
എന്റെ സുരക്ഷിതവലയത്തിനപ്പുറത്തേക്ക് എന്നെ തള്ളിവിട്ട ആ മന്ത്രിയോട് എനിക്ക് പ്രത്യേക കടപ്പാടുണ്ട്. ഞാൻ എന്നിൽ തന്നെ ഇനിയും കണ്ടിട്ടില്ലാത്ത ഒരു സാധ്യത അദ്ദേഹം എന്നിൽ കണ്ടു. “ഇതൊരു രാജ്യമാണ്. ഒരു മന്ത്രി ആവശ്യപ്പെട്ടാൽ, നിങ്ങൾ അത് ചെയ്യുക” എന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തൽ അധികാരശ്രേണിയെക്കുറിച്ച് മാത്രമായിരുന്നില്ല. അത് ഉത്തരവാദിത്തത്തെക്കുറിച്ചായിരുന്നു. സേവനത്തെക്കുറിച്ച്. വളർച്ചയെക്കുറിച്ച്.
ഒരുനാൾ അതിഭീമമെന്ന് തോന്നുന്ന ഒരു പ്രശ്നം നേരിടേണ്ടിവന്നേക്കാവുന്ന യുവജനങ്ങളോട്:
പരിഭ്രമിക്കരുത്. അഭിനയിക്കരുത്.
ചെറുതായി തുടങ്ങുക. സത്യസന്ധമായ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കുക.
ഓരോ പാളിയായി പൊളിച്ചുനീക്കുക.
അങ്ങനെയാണ് നിങ്ങൾ സങ്കീർണ്ണമായ ഒരു പ്രശ്നം പരിഹരിക്കുന്നത് — അങ്ങനെയാണ് നിങ്ങൾ ആയിത്തീരേണ്ട വ്യക്തിയായി വളരുന്നതും.
ഇതാണ് എന്റെ കഥ. അത് തുടങ്ങിയത് ജോർദാൻ താഴ്വരയുടെ ചൂടിലാണ്.
ഉദ്ധരണികൾ
“ബുദ്ധിയുള്ള ഏതൊരു വിഡ്ഢിക്കും കാര്യങ്ങളെ വലുതും കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണവുമാക്കാൻ കഴിയും… എതിർദിശയിലേക്ക് നീങ്ങാൻ അൽപ്പം പ്രതിഭയും — ഏറെ ധൈര്യവും — വേണം.”
— ഇ.എഫ്. ഷൂമാക്കർ
“ഒരാളുടെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം കെട്ടിപ്പടുക്കപ്പെടുന്നത് ഉറപ്പിന്റെ നിമിഷങ്ങളിലല്ല, മറിച്ച് ചോദിക്കാനും പഠിക്കാനും അജ്ഞാതമായതിനു മുന്നിൽ പതറാതെ നിൽക്കാനും അയാൾ തീരുമാനിച്ച നിമിഷങ്ങളിലാണ്. എനിക്കറിയാത്തതിനെ ഭയപ്പെടുന്നത് നിർത്തി, ഓരോ വെല്ലുവിളിയുടെയും പാളികൾ പൊളിക്കാൻ തുടങ്ങിയപ്പോഴാണ് എന്റെ യഥാർത്ഥ വളർച്ച ആരംഭിച്ചത്.”
— ഡോ. മാണി സ്കറിയ
“യാഥാർത്ഥ്യത്തെയും നമ്മുടെ പഴയ തെറ്റുകളെയും സത്യസന്ധമായും പക്വതയോടെയും നാം അഭിമുഖീകരിക്കണം. മഹത്വത്തെക്കുറിച്ച് വീമ്പിളക്കുന്നത് മഹത്വം സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ല; ഇരുട്ടിൽ പാട്ടുപാടുന്നത് ഭയം അകറ്റുന്നുമില്ല.”
— ജോർദാനിലെ ഹുസൈൻ രാജാവ് തിരുമനസ്സ്